Haberler
Hava Durumu
Site Haritası

Arkeoloji Sözlüğü

Arkeoloji Sözlüğü


A B C D F G H I  K L M N O P  R S

T Y Z





Abakus: Sütun başlıklarının en üstünde yer alan taş levhaya verilen ad.

Acheul : Acheulean aletler adını 1847’de ilk keşfedildikleri yer olan Fransa’daki Somme Nehri yakınındaki St. Acheul’den alır. Acheulean aletlerin modern insana daha yakın olan Homo erectus tarafından üretildiği kabul edilir. Bilinen en erken Acheulean aletler Afrika’dan ele geçmiş olup 1,6 milyon yıl önceye tarihlenmiştir. Kullanımları çok amaçlıdır: kesme/doğrama, avda yakalanan hayvanın derisini yüzde, toprağı kazma, ağaç ya da diğer bitkisel maddeleri kesmek. Balta, kesici ve kazıyıcı olarak iş görürler.

Adamkayalar : Mersin’in Silifke ve Erdemli ilçeleri arasında kalan vadilerle kaplı bölgede bulunan M.Ö. 3. yüzyıla tarihlenen ve insan kompozisyonlarından oluşan kaya kabartmaları.

Adramyttion : Ören’in Karataş mevkiinde bulunan antik Mysia bölgesinin önemli bir kenti

Agora : Antik Yunan’da Pazar yeri ya da kent merkezi

Aigai : İzmir Aliağa’ya bağlı Yenişakran beldesinde bulunan antik kent.

Aizanoi : Kütahya-Çavdarhisar’da bulunan antik kent. En önemli yapısı İmparator Hadrian döneminde inşa edilen Zeus Tapınağı’dır.

Akhkhiyawa : Hititlerin, Yunanlara verdiği ad.

Akkadlar : Tarihin ilk imparatorluğudur. Semitik olan bu devleti, kendini (Evrenin Kralı) olarak adlandıran  Sargon (Şarru-kin) M.Ö. 2270’te Kiş Kralı Ur-zababa’yı devirirek kurmuştur. M.Ö. 2083’de Gutilerce yıkılmıştır. Kral listesi : 1.Sargon (2270-2215)  2. Rimush (2214-2206)  3. Man-Ishtushu (2205-2191)  4. Naram-Sin (2190 -2154)  5. Shar-kali-sharri (2153-2129)  6/9. Irgigi ; Nanum ; Imi ; Ilulu 10. Dudu (2125-2104)  11. Shu-Durul (2104-2083)

Akropol : Yukarı şehir.Sitadel. Genellikle sur duvarlarıyla çevrili, bir saldırı anında koruma amaçlı kullanılabilen yukarı şehir. Bu kelime genellikle Antik Yunan yerleşimleri için kullanılır. Ancak bu nitelikleri taşıyan diğer yerleşimler de bu terimle adlandırılabilir. Kentin dini ve idari binaları genellikle bu bölümde yer almaktadır. Özellikle M.Ö. V. yüzyıldan başlayarak tamamen kutsal yapılara ayrılmıştır.

Akroter : Üçgen şeklinde olan tapınak alınlıklarının ve özellikle kayaya oyulmuş Frig fasadlarının üst ve yan köşelerine yerleştirilen süsleme öğesi.

Alacahöyük : Hitit başkenti Hattuşa’nın 25 km. kuzeydoğusunda bulunan bu höyük Anadolu ile ilgili en ünlü simgelere ev sahipliği yapar. Burası 1935 yılında, Türk Tarih Kurumu’nun ilk kazısını gerçekleştirdiği yerdir de. Türk Tarih Tezi’nin gündemde olduğu bir dönemde Hititleri araştırmak için burası seçilir. Ve kazılar ilerledikçe şaşırtıcı bir şekilde İlk Tunç Çağı ‘na (M.Ö. 3200-2000) ait bir kültürün izleri ortaya çıkar.

Alaşia : Kıbrıs

Alınlık: Tapınağın ön yüzü boyunca ve çatı düzeyinde yer alan ikizkenar üçgen biçimli duvara verilen ad.

Allianoi : İzmir Bergama’da bulunan antik termal kentti ancak baraj yapımı için hunharca üzeri toprakla örtüldü.

Altar : Sunak. Tanrılara kurban adanan yer.

Amfora : İki kulplu, dibi sivri, dar boyunlu, karnı geniş testi

Amos : Marmaris Turunç’ta bulunan antik kent.

Anadolu yerleşim şeması : Evlerin yelpaze görünümünde daire planlı olarak birbirine bitişik inşa edildiği ve dış duvarların doğal bir sur görevi gördüğü Anadolu’ya özgü yerleşim planı.

Analemma: Bir tiyatroda cavea’yı iki yandan sınırlayan istinat (=destek) duvarına verilen ad.

Anazarbos : Adana’da bulunan antik kent.

Andiron : Seyyar kutsal ocak

Andronitis: Yunan evlerinde erkekler için ayrılmış bölüme verilen ad.

Anemurion : Anamur’da bulunan antik kent.

Anshan Krallığı : İran’da kurulmuş bir devlet. Kral listesi : 1. İsimsiz kral 2305) Sherihum & Anshan kralı

2. Shalabum(2068-2064) Ur kralı Shulgi ‘nin kızıyla evli 3. Libum (2064) Ur’la savaştı

4. İsimsiz kral (2041-2037) Ur kralı Shu-Sin’in kızıyla evli 5. İsimsiz Kral  (2017) Ur Kralı Ibbi-Sin’in kızıyla evli

6. Imazu  7. Eparti II- (1973) Eski Elam Eparti henadanını kurarak Elam kralı oldu.

Anta: Bir tapınakta naos yan duvarlarının ucunda yer alan pilastr’a verilen ad. Bir başka deyimle, tapınakların cella duvarlarının iki yanından ileriye doğru uzanan çıkıntıların ucunda yer alan, dörtgen planlı ve bir yanından duvara bitişik yarım sütunun adı.

Antiokheia : Isparta’nın Yalvaç ilçesinde bulunan antik kent.

Antiokheia Ad Cragum : Antalya-Gazipaşa’da bulunan Commagene Krallığı tarafından kurulan antik kent.

Antiphellos : Kaş ilçesi içindeki antik kent

Aperlai : Kekova Sıçak Yarımadası üzerinde bulunan Likya kenti

Aphrodisias : Aydın’da bulunan antik kent.

Apsis : Bir yapıda yarım daire formundaki bölüm.

Arkeometri: Fizik, kimya, biyoloji, botanik, zooloji ve jeofizik gibi bilimlerin, arkeolojik alanlarda gerçekleştirilen uygulamalarına verilen addır. Örneğin, metal buluntulardan alınan örneklerin elektron mikroskopla incelenerek yapım tekniklerinin araştırılması, seramiklerin kesitlerinin alınıp, kullanılan kilin yatağının belirlenmesi, seramik kaplarda buluna mikroskobik miktardaki yemek kalıntılarının analiz edilip tanımlanması arkeometri biliminin işidir. Organik buluntuların tarihlendirilmesi için başvurulan ‘Karbon 14’ tarihleme yöntemi de arkeometrinin en önemli uygulamalarından biridir.

Arkhitrav (Baştaban): Sütunların üzerindeki üst yapının en alt elemanını oluşturan yatay bloklara verilen ad. Bir başka deyimle, saçaklığın kiriş görevi yapan en üst parçasının adı.

Artabe: Üç Modii (modius=8,754 litre)’ye eşit olan Perslerin, Yunanların ve Mısırlıların küçük değer farklılıklarıyla kullandıkları bir kuru ürün ölçeğine verilen ad.

Arykanda : Antalya-Finike’de bulunan ve günümüze en iyi şekilde kalan antik kentlerden biri.

Arzawa :        Kral listesi : Kupanta-Kurunta , Madduwatta of Zippasla , Tarhundaradu  , Anzapahhadu , Uhhazidi veya Uhha-Ziti – Hitit kralı Murşili II ye yenildi  (1320)

Aspendos : Antalya-Serik ilçesine bağlı Belkıs köyünde bulunan antik dünyanın en iyi korunmuş tiyatrolarından biri ve aynı adı taşıyan antik kent.

Assos : Çanakkale’nin Ayvacık ilçesinin Behramkale köyünde bulunan antik liman kenti. Dor nizamındaki Athena Tapınağı ile ünlüdür.

Asur Ticaret Kolonileri Çağı :  Anadolu’da Orta Tunç Çağı’nın , M.Ö. 1945-1735 tarihleri arasındaki dönemine verilen ad. Bu çağda Asurlu tüccarlar, Anadolu’nun çoğu kentinin yanında ticaret merkezleri (Karum) kurmuşlardır.

Atribüt : Simge

Australopithecus : Yaklaşık 4 milyon yıl önceden 1 milyon yıl önceye kadar Afrika´da yasamış insana benzer canlılara verilen cins ismi.



A B C D F G H I  K L M N O P  R S

T Y Z



http://arkeokur.tumblr.com/arkesoz

İller Arası Mesafe

 

 



2020 Yılı Gerçek Mesafelerdir (KGM) Kara Yolları Genel Müdürlüğünden  Alınmıştır

Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar7.88907.9206
Euro9.40019.4378
Takvim